Eşya taşıma elemanı ne yapar, hangi işe kaç kişi gerekir?

Eşya taşıma elemanı ne iş yapar, nakliyeciden farkı ne?

Kısaca tanımlarsak eşya taşıma elemanı, evdeki eşyayı korumaya alan, gerektiğinde söken, merdiven ya da asansörden indirip araca yükleyen ve yeni adreste yerine koyan işçi demektir. Nakliyeci ise aracın ve taşımanın bütününü üstlenen taraftır. Eleman işin kol gücü ve el becerisidir. Aracı olmayabilir, olması da gerekmez.

Bu ayrım günlük hayatta sık işe yarar. Kamyoneti kendiniz kiraladıysanız, yeni aldığınız koltuk takımı kaldırımda kaldıysa ya da evi boyatmadan önce mobilyaları odanın ortasına toplamak istiyorsanız ihtiyacınız nakliye değil, elemandır. Aynı binada 2. kattan 5. kata taşınan bir aile de çoğu zaman araç kullanmaz.

Aracı, söküm-kurulumu ve koruma malzemesiyle birlikte komple taşınma istiyorsanız doğru adres evden eve eşya taşıma hizmetimiz. Depo, mağaza ya da e-ticaret sevkiyatı için eleman arıyorsanız ticari tarafı yük ve eşya taşıma elemanı rehberinde anlattık. Aşağıdaki bölümler ev tarafındaki kadroyu anlatıyor.

Eleman sahaya boş elle gelmez. Battaniye, streç film, omuz kayışı, el arabası ve söküm için gereken el aletleri ekiple birlikte gelir. Forklift ve seyyar rampa ise sağladığımız ekipman arasında değildir; ev işlerinde zaten gerekmez, ticari bir işte gerekiyorsa baştan söylenmelidir.

Ekipte kim hangi işi üstlenir?

Üç kişilik bir ekipte herkes her şeyi yapıyor gibi görünür. İyi çalışan ekiplerde ise görevler bellidir. Görev dağılımı olmayan ekipte iki kişi aynı koliye uzanır, gardırop sökülürken kimse koltuğu sarmaz. Aşağıdaki tablo orta büyüklükte bir ev işinde rollerin nasıl ayrıldığını gösteriyor.

Asansörlü binada bir eleman asansör başında kalır: yukarıda yüklenen parçayı aşağıda karşılar, kabinin boşuna gidip gelmesini önler. Beş kişiden kalabalık ekiplerde bu düzen, kişi eklemenin süreyi gerçekten kısaltmasını sağlar. Düzen yoksa altıncı kişi koridorda sırasını bekleyen biri olur.

Hangi işe kaç eleman gerekir?

Eleman sayısını üç şey belirler: en ağır parça, kat ve asansör durumu, bir de eşya hacmi. En ağır parça alt sınırı koyar; buzdolabı ya da çift kapılı gardırobun paneli tek kişiyle merdivenden inmez. Kat ve hacim ise kadroyu yukarı doğru büyütür.

Aynı binada kat değiştirme işlerinde araç yoktur ama merdiven vardır; kadro sağ sütuna göre kurulur.

Tablo ortalama eşya yoğunluğu içindir. Kitaplığı dolu bir evde ya da piyano, kasa gibi tek başına ağır bir parça varsa bir kişi eklenir. Aynı binada kat değiştirmek ya da bir odayı boşaltmak gibi araçsız işlerde de mantık değişmez: kadroyu en ağır parça ve merdiven belirler. Tek ağır parçanın ölçüsü, kapıdan ve merdivenden geçişi ayrı bir konu; onu parça eşya taşıma sayfasında ele aldık.

Az eleman tutmak neden çoğu zaman daha pahalıya gelir?

Saatlik çalışmada ödediğiniz tutarı kişi sayısı değil, kişi × saat belirler. İki elemanın yedi saatte bitirdiği işi üç eleman dört saatte bitirebilir. Sebep basit: ağır parçayı taşıyan çift inip çıkarken üçüncü kişi durmaz; sökümü sürdürür, koliyi kapıya indirir, aracı düzenler. İki kişilik ekipte ise biri gardırobu sökerken diğeri beklemek zorunda kalır. Merdivende ağır parça iki kişi gerektirdiği için, iki kişilik ekipte her buzdolabı ve gardırop paneli için söküm tamamen durur.

Hesabın görünmeyen tarafı yorgunluktur. Altıncı saatinde merdivenden buzdolabı indiren iki kişi ile ikinci saatindeki üç kişi aynı riski taşımaz; hasarın büyük kısmı yetersiz kadroyla uzayan işlerin son saatlerinde olur. Fiyat kalemlerinin tek tek nasıl kurulduğunu hamal fiyatı hesabı rehberinde açtık.

Saatlik eleman mı, yevmiyeli eleman mı, komple taşıma mı?

Üç yol var ve seçimi işin süresi ile aracın kimde olduğu belirler. Kısa ve net işlerde saatlik eleman mantıklıdır: kiralık kamyonete yükleme, kata eşya çıkarma, bodrum boşaltma. Kişi başı saatlik bant KDV dahil 750 – 1.250 ₺'dir; saatlik ekip çalışmasının kapsamını hamal hizmeti sayfasında bulabilirsiniz.

Tam gün sürecek işte yevmiye öne geçer. Yevmiye, 8 saatlik çalışma karşılığı ödenen günlük ücret anlamına gelir ve kişi başı 5.000 – 9.000 ₺ bandındadır. Aynı 8 saati saatlik tarifeyle hesaplarsanız 1 kişi × 8 saat × 750 – 1.250 ₺ = 6.000 – 10.000 ₺ çıkar. Kısacası 7 saati aşacağı belli olan işte yevmiye çoğu zaman daha uygundur; ayrıntısını günlük hamal ücreti rehberinde yazdık.

Aracı, söküm-kurulumu, koruma malzemesini ve sabit fiyatı tek elden istiyorsanız eleman kiralamak yerine komple ev taşıma daha doğrudur. Orada saat saymazsınız, tutar iş başlamadan sabitlenir. Saatlik eleman ise hazırlığı sizin yapmanızı bekleyen bir modeldir: koliler kapalı, yol açık, araç kapıda olmalı. Hangisinin size uyduğunu işi dinledikten sonra telefonda söyleriz; pahalı olanı önermek bir kez kazandırır, müşteriyi ise bir daha aratmaz.

Eleman hangi işleri yapmaz?

Sahadaki tartışmaların çoğu, baştan konuşulmamış sınırlardan çıkar. Taşıma elemanı tesisat, elektrik ve doğalgaz işi yapmaz. Musluğu kapatıp boşalmış hortumu toplamak bir şey, yeni evde su bağlantısını yapmak başka bir şeydir; ikincisi yetkili kişinin işidir. Diğer sınırlar şöyle:

• Elektrik bağlantılı avize ve aplik sökümü elektrikçi işidir; eleman sökülmüş avizeyi sarar ve taşır.
• Ankastre mutfak ve gömme dolabı mutfakçı ya da marangoz söker, eleman paketleyip taşır.
• Duvar delme, perde rayı ve TV askısı montajı taşıma kapsamında değildir; ihtiyacınız varsa telefonda ayrıca sorun.
• Neyin gideceğine, neyin atılacağına eleman değil siz karar verirsiniz; ayıklamayı taşınma gününden önce bitirin.
• Tek kişinin kaldıramayacağı yük tek başına kaldırılmaz, ağır parça en az iki kişiyle taşınır.
• Değerli evrak, mücevher, nakit ve ilaç elemana verilmez; bunlar sizin yanınızda kalır.

Bu sınırlar elemanın işini küçültmez, sorumluluğu netleştirir. Yanlış yapılmış bir gaz bağlantısının bedeli taşımanın kendisinden çok daha ağırdır. Sınırı baştan bilen müşteriyle taşınma günü tartışma çıkmaz. Emin olmadığınız bir iş varsa, örneğin duvara vidalı bir kitaplık ya da sabit bir ranza, telefonda sorun; kimin sökeceğini önceden netleştirelim.

İyi bir taşıma elemanını ilk çeyrek saatte nasıl anlarsınız?

Ekibin iyi olup olmadığını anlamak için işin bitmesini beklemeniz gerekmez. İlk on beş dakikadaki davranış çoğu şeyi söyler. Aşağıdaki işaretlerin hiçbiri fiyatla ilgili değildir, hepsi alışkanlıktır:

• Eve girer girmez kaldırmaya değil, bakmaya başlar: kapı genişliğine, sahanlığa, asansöre.
• Battaniye, streç ve kayış araçta kalmaz; ilk parça kalkmadan koruma başlar.
• Ağır parçayı kaldırmadan önce aralarında kısa bir komutla anlaşırlar, kimse habersiz kaldırmaz.
• Parke üstünde eşya sürüklenmez; kısa mesafe de olsa kaldırılır ya da altına battaniye alınır.
• Söktüğü parçanın vidasını cebine değil poşete koyar, poşeti parçaya bantlar.
• Size 'bu hangi odaya' diye sorar, eşyayı ilk boş duvara yaslayıp geçmez.

Bu işaretlerin tersini görüyorsanız işi durdurup ekip başıyla konuşmak hakkınızdır. Bizde ekip başı bu alışkanlıkları sahada denetler, bir şeyi beğenmediğinizde muhatabınız bellidir. Kapı kasasına çarpan bir koltuğu görmezden gelmeyin; o an söylemek, akşam fark etmekten iyidir. Tersine işaretler de var. Kapıda fiyatı yeniden konuşmaya çalışan, koruma yapmadan 'bir şey olmaz' diyen ve kimin sorumlu olduğu belli olmayan ekip, işin geri kalanında da sorun çıkaracağını baştan gösterir.

Merdivende ve asansörde elemanlar nasıl çalışır?

Asansörsüz binada ağır parça iki kişiyle taşınır ve roller sabittir. Alttaki kişi yükün ağırlığını taşır, üstteki yön verir ve dengeyi tutar. Buzdolabı ya da çamaşır makinesi omuz kayışıyla kaldırılır. Kayış, yükü kolların değil bacakların ve sırtın taşımasını sağlar.

Dar sahanlıkta dönüş yapılacaksa önce boş geçilip dönüş denenir, sonra yük alınır. Mola merdivenin ortasında değil sahanlıkta verilir; basamak ortasında durmak, yükün alttaki kişinin üstüne abanması demektir. Asansörsüz 4. ve 5. kat işlerinde taşıyıcı çiftler bu yüzden dönüşümlü çalışır, bir çift inerken diğeri nefeslenir. Gardırop paneli ve yatak gibi uzun parçalar dar merdivende dik tutulur ve korkuluk tarafından değil duvar tarafından indirilir; eski binalarda korkuluk yük taşıyacak sağlamlıkta değildir.

Asansörlü binada düzen değişir. Bir eleman kattaki koridorda yükü hazırlar, biri kabini yükler, biri zemin katta karşılar. Kabin mümkün olduğunca boş dönmez; yukarı çıkarken bir sonraki parçanın battaniyesi taşınır. Yük asansörü saatle rezerve edildiyse bu düzen, işi rezervasyon süresi içinde bitirmenin tek yoludur. Saat ve rezervasyon kurallarını taşınma izni ve site kuralları rehberinde bulabilirsiniz.

Eleman çağırırken adım adım ne yapmalısınız?

Eleman çağırmak bir telefonla başlar. Kapıya doğru sayıda kişinin gelmesi ise o telefonda neyi anlattığınıza bağlıdır. Şu sırayı izleyin:

1. İşi bir cümleyle tarif edin

   Ne taşınacak, nereden nereye, kaçıncı kat, asansör var mı? 'Kiraladığım kamyonete 2+1 eşya yüklenecek, 3. kat, asansörsüz' gibi bir cümle ilk tahmin için yeter.

2. En ağır parçayı söyleyin

   Buzdolabı, gardırop, piyano, kasa ya da mermer tablalı masa kadronun alt sınırını belirler.

3. Fotoğraf ya da kısa video gönderin

   WhatsApp'tan odaları ve merdiveni kısaca çekmeniz, telefonda anlatılamayan ayrıntıyı gösterir.

4. Kişi sayısını ve tarifeyi netleştirin

   Saatlik mi, yevmiye mi, komple taşıma mı; kaç kişinin geleceği ve fiyat bandı bu aşamada konuşulur.

5. Gelecek kişileri öğrenin

   Kaç kişinin geleceğini ve ekip başının adını sorun. Kapıya gelen ekiple telefondaki bilgi uyuşmuyorsa içeri almadan önce arayın.

6. Hazırlığı bitirin

   Küçük eşyayı kolileyin, bina önünde araç yeri ayırın, sitede izin gerekiyorsa önceden alın. Kaç koli gerektiğini koli hesabı rehberinden çıkarabilirsiniz.

7. Son kontrol ve ödeme

   İş bitince eşyaları birlikte gözden geçirin, ödemeyi teslimde nakit ya da IBAN ile yapın ve faturanızı alın.

SGK'lı ve sigortalı eleman neden fark eder?

Evinize gelen biri merdivende düşerse ne olacağını çoğu kişi iş işten geçince düşünür. SGK'lı çalışma, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamında kayıtlı çalışma demektir. Kayıtlı personelde iş kazasının muhatabı işverendir. İlandan bulunan kayıtsız birinde bu soru havada kalır.

İkinci konu eşyadır. Faturalı çalışan bir firmada hasar olduğunda başvuracağınız bir muhatap ve elinizde bir belge olur. Tanımadığınız biriyle yapılan nakit anlaşmada ise çoğu zaman elinizde bir telefon numarasından başka şey kalmaz.

Bizde bütün personel SGK'lıdır, işler sigortalıdır ve her iş için fatura kesilir. Ekip, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu çerçevesinde kayış, eldiven ve iki kişilik taşıma kuralıyla çalışır. Kimden eleman alırsanız alın iki soruyu sorun: personel sigortalı mı, fatura kesiliyor mu? Firmanın açık adresini ve unvanını sormak da ilk elemedir; bizim adresimiz Demirkapı Mahallesi, Bağcılar'dadır ve fatura bu unvanla kesilir.

Bu işin meslek olarak nasıl yapıldığını ve hamallıkla taşıma elemanlığının nerede ayrıştığını merak edenler için hamalların ne iş yaptığını ayrı bir yazıda anlattık.

Aynı gün eleman bulunur mu, ilçeye göre kadro değişir mi?

Çoğu gün bulunur. Aynı ilçedeki bir adrese ekip ortalama 30-60 dakikada varır, komşu ilçeden gelirken bu süre 45-90 dakikayı bulur. Haziran-eylül arası ve ayın son haftası taşınmanın yoğun olduğu dönemdir; o günlerde de eleman bulunur ama saat seçme şansınız daralır. Bulunduğunuz yere göre gerçekçi süreyi en yakın hamal rehberinde anlattık.

İlçenin dokusu kadroyu da değiştirir. Fatih, Beyoğlu, Üsküdar ve Kadıköy'ün eski mahallelerinde asansörsüz bina çoktur, merdivenler dar ve diktir; aynı ev için bir iki eleman fazla planlarız. Fatih'teki işlerde dar sokak yüzünden aktarma da sık çıkar. Aktarma gereken işte araçla bina kapısı arasında yükü taşıyacak ek bir kişi planlanır.

Başakşehir, Beylikdüzü ve Esenyurt'taki yeni sitelerin çoğunda yük asansörü bulunur; aynı iş daha az kişiyle ve daha kısa sürede biter. Buna karşın bu sitelerde taşınma saatleri yönetim kuralına bağlıdır ve kadro o saat aralığına sığacak biçimde kurulur. Bağcılar, Esenler ve Güngören'de ise sorun kat değil sokaktır; park yeri azdır ve araç kapıya yanaşamazsa bir kişi daha gerekir. Tuzla, Pendik ve Silivri gibi uç ilçelerde yol uzun, saha işi hızlıdır.