Kısaca
Mal kabulde asıl kayıp boşaltmada değil, kamyonun rampada beklediği ölü zamanda. Rampa planı, doğru ekip ve paralel sayım bu süreyi kısaltır.
Depoda mal kabulü uzatan şey çoğu zaman boşaltmanın kendisi değil, kamyonun rampada beklediği ölü zamandır. Ekip geç toplanır, palet yeri belli değildir, sayım boşaltmanın ortasında başlar. Rampa planı, yüke uygun ekip ve paralel sayımla bu bekleme belirgin şekilde kısalır.
Mal kabul hangi adımlardan oluşur?
Mal kabul, depoya gelen ürünün araçtan indirilip irsaliyeyle karşılaştırıldığı, kayda geçirildiği ve raftaki yerine kaldırıldığı süreç demektir. Sahada bu süreç beş adımdır: randevu ve yanaşma, mühür ile evrak kontrolü, fiziksel boşaltma, sayım ve kontrol, son olarak adresleme. Çoğu depo bu beş adımı iki kişiyle sırayla yapmaya çalışır ve her adım bir öncekini bekler.
Oysa boşaltma ile sayım paralel yürüyebilir. Bir ekip paleti indirirken başka bir kişi indirilen paleti sayar. Tek şart, inen malın nereye konacağının önceden belli olmasıdır. Yer belli değilse palet rampa önünde birikir, ikinci araç yanaşamaz ve gün boyunca kuyruk büyür.
Rampa planı neden ilk sırada gelir?
Rampa planı, hangi saatte hangi aracın hangi kapıya yanaşacağını gösteren basit bir çizelge demektir. Karmaşık bir yazılıma gerek yoktur; bir sayfalık tablo yeter. Planı olmayan depolarda iki araç aynı saate düşer ve ikincisi bekler. Bekleme süresi sözleşmedeki serbest süreyi aşarsa bedel ayrıca faturalanır; ayrıntısı tır boşaltmada demuraj yazısında anlatılıyor.
Plan yaparken kapı sayısını değil, ekip sayısını esas alın. Üç kapınız olsa da tek ekibiniz varsa aynı anda tek araç boşaltabilirsiniz. Randevuları ekip kapasitesine göre aralıklandırmak, kapı sayısını artırmaktan hem ucuz hem hızlı bir çözümdür. Tedarikçiye yükün cinsini önceden sormak da planı sağlamlaştırır: kaç palet, kaç koli, elden mi inecek?
Mal kabul ekibi kaç kişi olmalı?
Tek bir doğru sayı yoktur; yükün cinsi belirler. Paletli ve transpaletle inen yükte iki kişi çoğunlukla yeterlidir. Dökme yükte, elden istiflenen kolide veya karışık sevkiyatta dört kişiden aşağısı süreyi belirgin şekilde uzatır. Aşağıdaki tablo başlangıç kararı için kullanılabilir.
| Sevkiyat tipi | Başlangıç ekibi | Gereken hazırlık | Sık yapılan hata |
|---|---|---|---|
| Paletli, transpaletle inen | 2 kişi | Palet yeri önceden boş | Yer ayrılmadan başlamak |
| Karışık koli, elden inen | 4 kişi | Koli kodlarına göre istif alanı | 2 kişiyle deneyip süreyi uzatmak |
| Dökme yük | 4-6 kişi | Sayım sorumlusu ayrı | Sayımı sona bırakmak |
| Tekstil, askılı ürün | 3-4 kişi | Askı rayı ve temiz alan | Askı düzenini bozmak |
Rampa yoksa ve yük yerden inecekse bu kadrolar yetmeyebilir, süre de uzar. Tekstil, gıda ve e-ticaret depolarında sık görülen hata, yoğun günde normal gün kadrosuyla devam etmektir. Bu kararı verirken yük indirme bindirme fiyatlandırmasını araç bekleme maliyetiyle birlikte düşünmek gerekir.
Sayım boşaltmayla aynı anda yapılabilir mi?
Evet, ama aynı kişiyle değil. Boşaltan kişi aynı zamanda sayıyorsa hem yavaşlar hem hata yapar. Doğru kurulum şudur: iki kişi indirir, bir kişi inen her paleti irsaliyeyle karşılaştırır ve işaretler. Eksik ya da hasarlı çıkan kalem o anda tutanağa geçer. Araç gittikten sonra yazılan tutanak tartışma yaratır.
Hasar tespiti için telefonla iki fotoğraf yeterlidir: biri paletin genel hâli, diğeri hasarlı noktanın yakın çekimi. Fotoğraflar araç plakası görünecek şekilde çekilirse hangi sevkiyata ait olduğu sonradan tartışılmaz. Sayım sorumluluğu depodadır; taşıma ekibi indirir, istifler ve sayımı yapan kişiye yardımcı olur.
Örnek: iki aracın geldiği bir sabah nasıl planlanır?
Diyelim ki depoya sabah 09:00'da karışık koli yüklü bir tır, 11:30'da paletli bir kamyon gelecek. Deponun iki kapısı ve dört kişilik bir ekibi var. Plan şöyle kurulur:
- Bir gün önce tırın kaç koli getirdiği ve kolilerin kaç farklı ürün kodundan oluştuğu sorulur.
- Sabah 08:30'da istif alanı boşaltılır, irsaliyeyi imzalayacak kişi belirlenir.
- Tır yanaşınca üç kişi indirir, bir kişi irsaliyeyle sayar ve kodlara göre ayırır.
- Tır boşalınca ekip kolileri yerine kaldırır; rampa önü temizlenmeden ikinci araç çağrılmaz.
- Paletli kamyon yanaşınca iki kişi transpaletle indirir, diğer iki kişi sayar ve adresler.
Tır beklenenden uzun sürerse ikinci aracın randevusu telefonla kaydırılır. Böylece kamyon kapıda boş yere beklemez.
Adresleme neden aynı gün bitmeli?
Adresleme, kabul edilen ürünün depodaki belirli bir raf veya göz koduna yerleştirilip kayda geçirilmesi demektir. Rampa önünde bırakılan palet ertesi gün iki kez elleçlenir: bir kez yolu açmak, bir kez de yerine koymak için. Aynı işi iki kez yapmak, elleçleme maliyetini görünmez şekilde şişirir.
Yerine kaldırma aynı gün bitmiyorsa sorun çoğu zaman ekipte değil, yer planındadır. Gelen mal için önceden boş göz ayrılmamıştır. Sevkiyat gelmeden hangi rafın boşaltılacağını belirlemek, boşaltma günü kazandığınız süreden daha fazlasını kazandırır. Yoğun sezonda çekirdek kadroyu sabit tutup günlük hamal takviyesi almak da yaygın bir çözümdür.
Evrak ve tutanak neden sonradan sorun çıkarır?
Mal kabulde en çok tartışma yaratan konu eksik kalem değil, kimin ne zaman imzaladığıdır. İrsaliyede boşaltma başlangıç ve bitiş saati, ekip sorumlusunun adı ve varsa hasar notu yazılı olmalıdır. Bunlar yazılmazsa bir hafta sonra çıkan eksiğin nerede kaybolduğu bulunamaz ve maliyet genelde depoya kalır.
Düzenli tutulan kayıt ay sonunda da işe yarar. Hangi sevkiyatın kaç kişiyle kaç saat sürdüğü görülür, hangi tedarikçinin araçlarının sürekli geç geldiği ortaya çıkar. Bu bilgi hem ekip planını hem de bir sonraki sözleşme görüşmesini kolaylaştırır.
Sık Sorulan Sorular
Mal kabul için kaç kişilik ekip yeterli?
Paletli yükte iki, karışık koli ve dökme yükte dört kişi tipik başlangıçtır. Kesin sayıyı yükün cinsi ve rampa durumu belirler.
Boşaltma ekibi ne kadar sürede gelir?
İstanbul'un 39 ilçesinde 7/24 çalışılır ve ekip ortalama 45 dakikada sahada olur. Belirli saatte gelecek araç için randevuyu önceden vermek en güvenlisidir.
Sayımı taşıma ekibi mi yapıyor?
Sayım depo firmasının sorumluluğundadır. Ekip indirir, istifler ve sayımı yapan kişiye yardımcı olur; bu sınırın baştan konuşulması tartışmayı önler.
Mal kabul hizmeti nasıl fiyatlanır?
Saatlik hamal hizmeti 750–1.250 ₺/saat, kamyon yük indirme 4.000–9.000 ₺ bandındadır. Net fiyat yük bilgisiyle telefonda 10 dakikada verilir ve iş başlamadan sabitlenir. Tüm işler faturalı ve sigortalıdır.
Deponuzda mal kabul akışını oturtmak ya da yoğun günler için ekip takviyesi almak istiyorsanız kurumsal hamal hizmeti sayfasından ihtiyacınızı iletin. Yükün cinsini ve rampa durumunu paylaşın; depo ve fabrika yükleme tarafında kaç kişilik ekip gerektiğini baştan konuşalım.