Kısaca
Depo taşıma ve yükleme boşaltma elemanı seçerken üç şey belirleyicidir: tek sayfalık görev tanımı, ilk 60 dakikada izlenen alışkanlıklar ve puantajla kapanan deneme günü. SGK'lı elemanın 8 saatlik yevmiyesi kişi başı 5.000 – 9.000 ₺ bandındadır.
Depo taşıma ve yükleme boşaltma elemanı sahada hangi işi devralır?
İlanlarda tek satır gibi görünen bu unvan, depoda üç ayrı iş yüküne karşılık gelir. Birincisi rampada araç boşaltma ve yüklemedir. İkincisi depo içi taşıma: paletin transpaletle raf sırasına çekilmesi, kolinin rafa kaldırılması, hattın beslenmesi. Üçüncüsü sevkiyat hazırlığıdır; siparişin toplanıp streçlenmesi ve aracın yükleme sırasına dizilmesi.
Elleçleme, malın depoya girişinden çıkışına kadar yapılan indirme, taşıma, istifleme ve yükleme işlerinin tamamı demektir. Depo sorumlusu olarak elemanı bu üç yükün hangisi için aldığınızı baştan bilmeniz gerekir. Rampada iyi olan bir eleman raf arasında yavaş kalabilir; sayımı kuvvetli olan biri 25 kiloluk koliyi gün boyu aynı tempoda kaldıramayabilir.
Depoda kimin ne yaptığını netleştirmeden eleman aramaya başlarsanız görüşmede sorduğunuz sorular da havada kalır. Kadro profilleri ve iş ortamına göre kişi sayısı için yük ve eşya taşıma elemanı sayfası ayrı bir başlangıç noktasıdır. Burada işe alım tarafına, yani seçme ve görevlendirme adımlarına bakacağız.
Görev tanımı nasıl yazılır: tek sayfa yeter
Görev tanımı uzun bir İK belgesi değil, sahaya asılabilecek tek sayfalık bir kâğıttır. Elemanın sabah okuyup anlayacağı, akşam tartışma çıktığında elinize alacağınız metin budur. Sekiz alanı boş bırakmadan doldurun; her boş alan sahada bir soru, her soru bir bekleme demektir.
| Alan | Ne yazılır | Yazılmazsa sahada ne olur |
|---|---|---|
| İş alanı | Rampa, raf arası, sevkiyat sahası; hangisi öncelikli | Eleman rampa boşken rafta değil, telefonda bulunur |
| Vardiya saati | Başlangıç, bitiş, mola saati ve süresi | Öğle molası araç kapıdayken denk gelir |
| Yük tipi ve ağırlık | Koli, palet, çuval, rulo; tipik kilo aralığı | İki kişilik yük tek kişiye kalır, bel incinir |
| Ekipman | Transpalet, el arabası, kayış; kim getirir, kim bakar | Bozuk transpalet günün yarısını yer |
| Talimat zinciri | Kimden iş alır, kime rapor eder | Depo şefi ile forklift operatörü ayrı yön gösterir |
| Yasak işler | Forklift, elektrik, gümrük ve antrepo evrakı | Ehliyetsiz eleman forklifte biner, kaza sizde kalır |
| Sayım ve evrak | İrsaliye karşılaştırması kimde, hasar tutanağını kim yazar | Eksik koli akşam fark edilir, araç çoktan gitmiştir |
| KKD | Çelik burunlu ayakkabı, eldiven, yelek; kim sağlar | Ayakkabısız eleman rampaya alınmaz, gün kayar |
Tabloya bir de "günün ölçüsü" satırı eklemenizi öneririm: kaç palet, kaç koli, kaç araç. Ölçü konmamış işi ne siz ölçebilirsiniz ne de eleman. Günlük eleman için görev tanımının genel çerçevesi günlük hamal hizmeti sayfasında anlatılır; buradaki fark depoya özel satırların, yani rampa, raf ve sayımın eklenmesidir.
Kendi bordronuza mı alacaksınız, dışarıdan mı çağıracaksınız?
Bu kararı iş yükünün şekli verir. Her gün aynı saatte araç geliyorsa ve raf besleme sabit bir tempoda sürüyorsa bordroya alınan eleman daha ekonomiktir. Yük haftada iki gün patlıyor, geri kalan günler iki kişi boş oturuyorsa dışarıdan çağrılan ekip mantıklıdır. Çoğu depo ikisini birlikte kullanır: çekirdek kadro bordroda, sevkiyat günü takviye dışarıdan.
Dışarıdan çağırdığınız elemanın SGK'lı olması işveren tarafındaki riskin büyük kısmını alır. Personelimiz 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamında SGK'lıdır, iş sigortalı çalışır ve sahaya girmeden ekip listesini iletiriz. Kayıt dışı çağrılan biri rampadan düştüğünde ise dosya depo sorumlusunun masasında açılır. Kurumsal hamal modeliyle çalışan depolarda ekip listesi, puantaj ve fatura dönemi sözleşmede yazar; deneme günü bu sözleşmeden önce yapılır.
Tır ağırlıklı depolarda kadronun kurgusu farklıdır. Dorse içi, zincir ve istif görevleri ayrı kişilere dağılır; bunun ayrıntısı tır boşaltma elemanı sayfasında var. Buradaki konu depo içindeki elemanın seçimidir.
İlk gün ne izlenir: ilk 60 dakika, ilk mola, gün sonu
Deneme günü kaldırma gücünü ölçmek için değildir; alışkanlıkları görmek içindir. Alışkanlıkların çoğu ilk bir saatte ortaya çıkar. Elemanın başında durmanız gerekmez, rampanın görüldüğü bir noktadan on beş dakika izlemek yeter.
İlk 60 dakikada bakılacak dört şey: koliyi nereden tuttuğu, paleti nasıl dizdiği, sormadan başlayıp başlamadığı ve telefonu. Koliyi köşesinden kavrayan ve dizini kırarak kaldıran eleman gün sonunda da aynı tempoda çalışır. Paletin dört köşesini hizalamadan ikinci sırayı dizen kişi ise streçte kaybettirir; eğik palet rafta durmaz, araçta kayar.
İlk molada iki soru sorun. "Sabah seni yavaşlatan ne oldu?" ve "Yarın aynı iş olsa neyi değiştirirdin?" Cevap veremeyen eleman izlemeden çalışıyor demektir. Cevabı bozuk transpalet ya da rampadaki 15-20 santimlik kot farkı gibi somut olan eleman ise depoyu ilk günden okumaya başlamıştır.
Gün sonunda üç şeye bakın: sayı tutuyor mu, hasar var mı, sahayı nasıl bıraktı. Boş palet köşede mi, streç ruloları yerinde mi. Depoda iş temiz bırakılmıyorsa ertesi sabahın ilk yarım saati toplamaya gider. Sayım ve hasar tutanağının nasıl işleyeceği depoda mal kabul süreci yazısında adım adım var; deneme gününde elemanın o akışa uyup uymadığına bakın.
Deneme günü kontrol listesi
Aşağıdaki sıra sabah kapıdan girişten akşam karara kadar gider. Kâğıda basıp depo şefine verin; her maddenin yanına saat ve tek kelimelik not yazsın.
- Sabah 10 dakika: görev tanımını elden verin, sesli okutmayın ama iki soru sorun. "Bugün kimden iş alacaksın?" ve "Forklifte binebilir misin?" İkincisinin doğru cevabı hayırdır.
- KKD ve ekipman kontrolü: ayakkabı, eldiven, yelek elemanın üstünde mi; transpalet tekerleği dönüyor mu, kayışlar yerinde mi. Eksik varsa iş başlamadan tamamlayın, gün ortasında değil.
- İlk araç ya da ilk palet: rampaya yanaşan ilk aracı ya da ilk palet dizimini bizzat izleyin. Kaldırma biçimi, palet hizası, koli yönü. Bu on beş dakika günün geri kalanını anlatır.
- İlk mola sohbeti: yukarıdaki iki soruyu sorun, cevabı not edin. Puantaj başlangıç saatini bu noktada kâğıda geçirin.
- Öğleden sonra tempo: yemekten sonraki ilk saatte sabahla aynı tempoda mı? Palet başına süre belirgin uzadıysa yükü ya da kişi sayısını yanlış ölçmüşsünüz demektir, elemanı değil.
- Gün sonu sayım: irsaliye ile raf sayısını birlikte karşılaştırın, hasar tutanağını birlikte yazın, sahanın bırakılış hâline bakın.
- Karar ve puantaj kapanışı: puantajı imzalayın, elemana aynı gün "yarın gel" ya da "teşekkürler" deyin. Kararı ertesi güne bırakan depo, iyi elemanı başka depoya kaptırır.
Puantaj, günün kaçta başlayıp kaçta bittiğinin ve molaların iki tarafın imzasıyla kayıt altına alınması anlamına gelir. Deneme gününde puantaj tutmayan depo, fatura ya da bordro gününde elemanla saat tartışır. O tartışma her zaman elemanın aleyhine biter ve ikinci deneme gününe kimse gelmez.
Kadroyu boşa çıkaran beş hata
Sahada elemandan çok düzen hatası görüyoruz. Eleman doğru seçilse bile aşağıdaki beşten biri varsa gün boşa gider ve suç yanlış yere yazılır.
Birincisi, araç saati ile vardiya saatinin tutmaması. Tır sabah sekizde kapıda, eleman dokuzda geliyor; ilk saat şoförün demurajı, ikinci saat elemanın beklemesidir. İkincisi, iki başlı talimat. Depo şefi "önce raf" der, forklift operatörü "önce rampa" der; eleman ortada kalır ve ikisini de yarım yapar.
Üçüncüsü, ekipmanın işe uymaması. Kırık tekerlekli transpaletle 800 kiloluk paleti çeken eleman yavaş değildir, malzemesi yavaştır. Dördüncüsü, kişi sayısının yüke göre değil alışkanlığa göre kurulması; her seferinde iki kişi çağıran depo, dökme yüklü araçta iki kişiyi altı saat bekletir. Beşincisi, hasar ve sayım sorumluluğunun kimsede olmaması. Kimse saymazsa akşam eksik koli herkesin üstünde kalır.
Beşinin ortak yanı, hepsinin elemandan önce depo sorumlusunun masasında çözülmesidir. Görev tanımındaki tablo satırları bunun için vardır. Depo ve fabrika içinde elleçleme hizmetinin neleri kapsayıp neleri kapsamadığı depo ve fabrika yükleme sayfasında yazar; oradaki kapsam dışı listesi görev tanımının "yasak işler" satırına doğrudan aktarılabilir.
Diyelim ki: sevkiyat günü için üç kişilik deneme kadrosu
Diyelim ki Hadımköy'de 1.200 metrekarelik bir depoda haftada iki sevkiyat günü var. Sevkiyat günü sabah iki araç geliyor, öğleden sonra üç araç çıkıyor; kendi kadronuz iki kişi, üç kişi takviye istiyorsunuz ve ilk günü deneme sayacaksınız. İş sabah sekizden akşam beşe sürecek, o yüzden tarife yevmiye.
Hesap: 3 kişi × 8 saat yevmiye, kişi başı 5.000 – 9.000 ₺; deneme gününün toplamı kabaca 15-27 bin lira eder. Aynı işi yalnız öğleden sonraki çıkış için, beş saatliğine çağırsaydınız tarife saatlik olurdu: 3 kişi × 5 saat × 750 – 1.250 ₺, yani kabaca 11-19 bin lira. Bandın hangi ucuna düşeceğini yükün tipi ve rampanın durumu belirler; yevmiye ile saatlik arasındaki kırılma noktası günlük hamal ücreti sayfasında saat saat açılır.
Deneme gününün asıl hesabı bu rakam değildir. Üç kişiden ikisi kontrol listesini geçtiyse ertesi hafta iki kişiyle aynı işi daha kısa sürede bitirirsiniz; sonraki ay o iki kişiyi sabitleyip yükün arttığı günde bir kişi eklersiniz. Deneme gününe ödediğiniz para, sonraki sevkiyat günlerinin kadrosunu satın alır.
Sık Sorulan Sorular
Deneme günü için eleman aynı gün gelir mi?
Gelir. İlçe içinde ortalama varış 30-60 dakikadır ve 7/24 çalışıyoruz. Deneme gününü sevkiyatın olduğu güne denk getirirseniz elemanı gerçek yük altında görürsünüz; boş güne çağrılan deneme, kaldırma gücünden başka bir şey göstermez.
Görev tanımını elemana imzalatmalı mıyım?
Dışarıdan çağırdığınız elemanda imza gerekmez; görev tanımı firmayla yaptığınız anlaşmanın eki gibi çalışır. Kendi bordronuza aldığınız kişide ise iş sözleşmesinin ekine girer. Her iki durumda da kâğıdın sahada asılı olması imzadan daha çok işe yarar.
Deneme gününde eleman forklift kullanabilir mi?
Hayır. Forklift sağlamıyoruz ve elemanımız sizin forkliftinizi de kullanmaz; forklift sizin ehliyetli operatörünüzün işidir. Deneme gününde elemana forklift teklif eden depo, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu çerçevesindeki sorumluluğu kendi üstüne alır.
Deneme günü beğenmezsem ödeme yapar mıyım?
Yaparsınız; çalışılan saat puantajla kayıt altındadır ve her iş için fatura kesilir. Deneme günü de normal bir çalışma günü gibi ücretlendirilir; eleman size uymadıysa telefonda söylemeniz yeter, sonraki gün için kadroya birlikte bakarız.
Kaç günlük deneme yeterlidir?
Bir sevkiyat günü yeter. İkinci günü ancak ilk gün yük gelmediyse ya da araç iptal olduysa isteyin. Üç günü geçen deneme, kararı vermek istemeyen depo sorumlusunun kendine tanıdığı süredir; eleman bu arada başka depoya söz verir.
Görev tanımını yazdınız, kontrol listesini bastınız, deneme gününü sevkiyata denk getirdiniz; kalan iş elemanı sahaya çağırmaktır. Depo kadrosu ve kişi sayısı için yük ve eşya taşıma elemanı sayfasına bakın ya da 0 541 712 42 01 numarasını arayın.